روان‌خوانی · پیر دانا

در آن سرزمین شاه مغروری حکومت می‌کرد. به فرمان او پیرمردهای ضعیف را به دست جلّاد می‌سپردند. وقتی پدر پیر شد، پسر زیر شیروانی اتاق کوچکی درست کرد و پدر را مخفی کرد. مأموران آمدند و گشتند ولی اثری نیافتند.

پیرمرد همچنان به پسر راه و رسم موفّقیّت را آموزش می‌داد. مردم با تعجّب می‌گفتند این پسر با ارواح سروکار دارد! شایعه به گوش شاه رسید. فرمان داد: «این پسر طوری بیاید که نه لباس بر تن داشته باشد و نه بی‌لباس باشد.»

شاه آفرین گفت و ده تخم‌مرغ پخته داد: «سه هفته فرصت داری آنها را به صورت جوجه برگردانی.» پسر ناامید برگشت. پدر گفت: «تخم‌مرغ‌ها را بخوریم. موقعش با کوزهٔ ارزن پخته پیش شاه برو و بگو این ارزن‌ها را بکارند تا جوجه‌ها از آنها بخورند.»

شاه گفت: «سه روز دیگر پیش من برگرد؛ نه پیاده و نه سواره، با پیش‌کشی و بدون پیش‌کش.» پسر ترسیده برگشت. پدر سفارش کرد: طنابی به گردن خرگوش بینداز و سر طناب را به پایت ببند (مثل اینکه سوار خرگوش شده‌ای). بلدرچین را زیر لباست مخفی کن.

وقتی سگ‌ها را باز کردند، پسر طناب خرگوش را باز کرد؛ خرگوش فرار کرد و سگ‌ها دنبالش رفتند. بلدرچین را به سوی شاه دراز کرد و دست را باز کرد تا پرنده پرید. گفت: «با پیش‌کشی و بدون پیش‌کش.»

شاه پرسید پدرت کجاست؟ پسر راست گفت که پدر را مخفی کرده و بدون کمک او نمی‌توانسته فرمان‌ها را انجام دهد. شاه با خود گفت: «پیران بسیار دانا هستند. باید از وجودشان استفاده کرد.» فرمان قبلی را لغو کرد و پدر و پسر را گرامی داشت.